PROVÉRBIOS LATINOS
O
fallacem hominum spem!
Quem espera, desespera.
Too
much hope deceives.
L'espérance est trompeuse.
Quien espera, desespera.
Chi vive sperando, morrà digiunando.
La speranza è fallace.
Homo esperas, morto aperas.
Oblata
occasione, vel iustus perit.
Arca aberta, o justo peca.
A ocasião faz o ladrão.
An
open door may tempt a saint.
Coffre ouvert fait pécher le juste même.
La porte ouverte tente le saint.
Okazo faras ŝteliston.
Oblatam
occasionem arripe.
Apanha a ocasião por um cabelo.
Seize
the favourable opportunity.
Saisi la balle au bond.
Asir la ocasión por los cabellos.
Prende la palla al balzo.
Okazon kaptu ĉe l’ kapo, ĉar la vosto
estas glita.
Kiu okazon forŝovas, ĝin jam ne retrovas.
Obscurum vestis
contegit ampla genus.
Com bom traje se encobre ruim linhagem.
A
roupa faz o homem.
Good clothes open all doors.
The tailor makes the man.
L'habit, c'est l'homme.
La robe fait l'homme.
Kiun
vesto ornamas, tiun homoj ekamas.
Obsequatur denti
superambula lingua dolenti.
Lá vai a língua, onde grita o dente.
A língua
bate onde dói o dente.
The tongue always touches the aching tooth.
La langue va où la dent fait mal.
Alláva la lengua do duele la muela.
La lingua batte dove il dente duole.
Kie
dento doloras, tien iras la lango.
Obsequium amicos,
veritas odium parit.
Mal me querem minhas comadres, porque lhes digo verdades.
Truth
breads hatred.
Vérité engendre haine.
Kiu diras la veron, havas suferon.
Obtegit exiles
candida mappa cibos.
Comida de fidalgos, pouca em mantéis brancos.
Occasio furem
facit.
A ocasião faz o ladrão.
Opportunity
makes the thief.
L'occasion fait le larron.
La ocasión haceel ladrón.
L’occasione fa l’uomo ladro.
Okazo faras ŝteliston.
Occasionem
rapere prudentis est.
Quando o bem te chegar, mete-o em casa.
When
fortune smiles on you, take advantage.
Il faut prendre la fortune aux cheveux.
Cuando viene el bien, mételo en tu casa.
Mientras dura el buen tiempo, aprovecharlo.
La fortuna va afferrata pei capelli.
Occasione perduta non si ritrova più.
Okazon
kaptu ĉe l’ kapo, ĉar la vosto estas glita.
Occidit miseros
crambe repetita magistros.
De amigo reconciliado e de caldo requentado, nunca bom bocado.
Take
heed of meat twice boiled.
La soupe réchauffée ne vaut rien.
Amigo reconciliado, enemigo doblado.
Ni amigo reconciliado,ni pastel recalentado.
Cavolo riscaldato non fu mai buono.
Ne fidu amikon, kiu havas jam flikon.
Timu lupon edukitan kaj malamikon repacigitan.
Occurrunt
homines, nequeunt occurrere montes.
Os homens se encontram, e não os montes.
Friends
may meet, but mountains never greet.
Les hommes se rencontrent, et le montagnes non.
Topanse los hombres y no los montes.
I monti stan fermi e le persone camminano.
Oculi
sunt in amore duces.
Olhos que vêem, coração que deseja.
The
eye lets in love.
L'oeil est le conducteur de l'amour.
El amor entra por los ojos.
L’occhio attira l’amore.
Al koro penetro per okula fenestro.
Oculis magis
habenda fides quam auribus.
Os olhos merecem mais fé que os ouvidos.
Ver
para crer.
Seeing is believing.
Les yeux ont plus de crédit que les oreilles.
Más bien creen los hombres en lo que ven
que en lo que oyen.
Gli occhi hanno più credenza che le orecchie.
Unu vido taǔgas pli ol dek aǔdoj.
Ne kredu al orelo, kredu al okulo.
Oculum pro oculo,
(et) dentem pro dente.
Olho por olho, dente por dente.
Tooth
for tooth, eye for eye.
Oeil pour oeil, dent pour dent.
Ojo por ojo, diente por diente.
Occhio per occhio, dente per dente.
Okulon pro okulo, kaj denton pro dento.
Oculus animi
index.
Os olhos são o espelho da alma.
The
eye is the mirror of the soul.
Les yeux sont le miroir de l'âme.
Los ojos son el espejo del alma.
L’occhio è lo specchio dell’anima.
De l' koro spegulo estas la okulo.
Oculus domini
saginat equum.
Oculus domini maxime pinguem facit
equum.
O olho do dono engorda o cavalo.
Mais faz a vista do amo que as suas mãos.
The
master's eyes makes the horse fat.
L'oeil du maître engraisse le cheval.
El ojo del amo engorda el caballo.
L’occhio del padrone ingrassa il cavalo.
Okulo de mastro pli ol beno de pastro.
Mastro en vojo - servantoj en ĝojo.
Oderunt
peccare boni virtutis amore, oderunt peccare
Sem espora e sem freio, não há cavalo
bom.
Odi feminas
litteratas.
Mulher que fala latim não tem bom fim.
Take
heed of a young wench, a prophetess, and a Latin woman.
Femme qui parle le latin n'est pas bonne à
tenir.
Odi puerulos
praecoci sapientia.
Reniego de la uva que en agraz madura.
Oleum camino
addere.
Pôr lenha na fogueira.
To
add fuel to the fire.
Jeter de l'huile sur le feu.
Echar leña al fuego.
Buttar olio sul fuoco.
Oleum et operam
perdidi.
Perdeu a mecha e o sebo.
Perdió rocín y manzanas.
Ollula tam
crebro fertur ad aquam, quod fracta refertur.
Cântaro que muitas vezes vai à fonte, ou deixa lá a asa ou a fronte.
A
pitcher that goes often to the well, is broken at last.
Tant va la cruche à l'eau, qu'à la fin
elle se casse.
Tanto baja el cántaro al agua, hasta que se quiebra.
Tantas vecesva el cántaro a la fuente, que al fin se quiebra.
Tante volte al pozzo va la secchia, ch’ella vi lascia il manico o l’orecchia.
Longe ĉerpas la kruĉo, ĝis ĝi
fine rompiĝas.
Omne commodum
cum suo onere pertransit.
Não há honra sem trabalho.
Without
pains no gains.
Nul bien sans peine.
No hay bien sin trabajo.
Ogni agio porta seco il suo disagio.
Ne
venas honoro sen laboro.
Omne ignotum pro
magnifico.
O desconhecido sempre parece sublime.
Ĉio transmara estas ĉarma kaj kara.
Omne
in amore malum leve est.
Pé de galinha não mata pinto.
The
kick of the dam does not hurt the colt.
Coup de pied de l’ânesse ne blesse pas
l’âne.
Coces de garañon para la yegua cariños son.
Calcio di cavallo no fece mai male a puledro.
Bato de patrino ne longe doloras.
Omne initium
difficile.
Omne initium grave.
Todo
começo é difícil.
Beginnings are always hard.
Il n'y a si difficile que le commencement.
Todos los comienzos son lentos.
Ogni principio è difficile.
Ĉiu komenco estas malfacila.
Omne nimium
nocet.
Tudo que é demais prejudica.
Too
much of a thing is good for nothing.
Le surplus rompt le couvercle.
Demasiado y demasiado poco pierde todo juego.
Ogni troppo stroppia.
Ĉio supermezura estas terura.
Omne novum carum,
vilescit cotidianum.
Toda
coisa nova apraz.
Everything new is fine.
Tout nouveau paraît beau.
Todo lo nuevo agrada.
Di novello, tutto è bello.
Ĉion novan oni ŝatas, malnovan oni forbatas.
Omnes eodem
patre nati.
Somos todos filhos de Adão e Eva.
Adam's
sons, conceived all and born in sin.
Tous furent d'Ève et d'Adam.
Todos somos hijos de Adán.
Tutti siamo figli di Adamo ed Eva.
Mi ankaŭ lokon sur la tero okupas.
Omnes sibi prius
quam alteri esse volunt.
Omnes sibi melius esse malunt, quam
alteri.
Cada qual puxa a brasa para sua sardinha.
Ĉiu
mano al si altiras.
Omnia affert
tempus.
O tempo tudo traz.
Time
and straw make medlars ripe.
Avec le temps et la paille les nèfles mûrissent.
Omnia bona sunt,
clausula quando bona est.
Bem está o que bem acaba.
If
the end is well, all is well.
Tout est bien, qui finit bien.
Bien está lo que bien acaba.
Tutto è bene quel che finisce bene.
Fino bona, ĉio bona.
Omnia cinis
aequat.
Omnia mors aequat.
A morte a todos iguala.
Tanto morre o papa como quem não tem capa.
Death
makes equal the high and low.
Mort n'épargne ni petit, ni grand.
La muerte mide a todos con el mismo rasero.
La morte batte con uguale piè alle porte dei poveri e dei rè.
Kapoj diferencas, kranioj egalas.
La morto ne distingas, ĉiujn egale atingas.
Omnia
eveniunt, ut sunt humana.
Tudo pode ser,
sem ser milagre.
Omnia fert
aetas.
Omnia fert tempus.
Com o tempo maduram as uvas.
Time
and straw make medlars ripe.
Avec le temps et la paille, les nèfles mûrissent.
Con el tiempo y la paja se maduran las nísperas.
Col tempo e con la paglia maturano le nespole.
Omnia homo
statuit, Deus optimus omnia condet.
O homem põe, e Deus dispõe.
O homem quer, e Deus manda.
Man proposes, God disposes.
L'homme propose, Dieu dispose.
Homo
proponas, Dio disponas.
Omnia
praetereunt praeter amare Deum.
Tudo acaba, menos amar a Deus.
Ĉio havas finon.
Omnia qui
reticet, munera pacis habet.
Quem cala não quer barulho.
Gardu
vin du baroj: lipoj kaj dentaroj.
Omnia rara,
cara.
O que é raro é caro.
La rareté augmente le prix.
La carencia de una cosa le da precio.
Le cose rare son le più care.
Omnia si perdas,
famam servare memento.
Perca-se tudo, menos a honra.
Antes pobreza honrada que riqueza roubada.
Better a good name than riches.
Mieux vaut trésor d’honneur que d’or.
Mejor en paz con pobreza que turbación con riqueza.
È meglio morire con onore che vivere con vergogna.
Mono perdita, nenio perdita - honoro perdita, ĉio
perdita.
Omnia tempus
habent.
Tudo tem seu tempo, e os nabos no Advento.
Every
thing has its time.
Chaque chose a son temps.
Cada cosa en su tiempo, y nabos en Adviento.
Ogni cosa ha il suo tempo.
Per tutto v’è il suo tempo.
Ŝi rozojn em printempo, ĉar em vintro ili
ne estas.
Omnia tempus
revelat.
O tempo corre e tudo descobre.
Time
discloses all.
Le temps ouvre.
El tiempo lo descubre todo.
Il tempo scuopre ogni cosa.
Tempo toleras, sed vero aperas.
La tempo ĉiam malkaŝas la veron.
Omnia vincit
amor.
O amor tudo vence.
Love
rules his kingdom without a sword.
Amour vainc tout.
El amor todo lo vence.
Tutto vince amor.
Amo ĉion venkas.
Omnibus
obsequium praestabis, ut omnis honoret te bonus,
et a nullo dedecoreris malo.
Honra ao bom, para que te honre, e ao mal, para que não te desonre.
Al
Dio plaĉu, sed sur diablon ne kraĉu.
Omnis amat care
proprias merces phalerare.
Cada bufarinheiro louva seus alfinetes.
Every
pedlar praises his needles.
Chacun mercier prise ses aiguilles et son panier.
Cada buhonero alaba sus cuchillos.
Ogni mercante loda la sua mercanzia.
Ĉiu
vulpo sian voston laŭdas.
Omnis coacta res
molesta est.
Amor adquirido a pau sempre é mau.
Forced
love does not last.
Chose contrainte ne fut jamais sainte.
Lo hecho a la fuerza no vale una berza.
Cosa fatta per forza non vale un scorza.
Perforta amo estas plej forta malamo.
Kiom ajn oni penas, per forto plaĉo ne venas.
Omnis
improbitatis mater est avaritia.
A ambição é a raiz de todos os males.
Quand
tous les vices sont vieux, l'avarice est encore jeune.
Covetousness is the root of all evil.
De’vizi è
Omnis
labor optat praemium.
Todo trabalho merece recompensa.
The labourer is worthy of his hire.
À toute peine est dû salaire.
Obra hecha dinero espera.
Ogni fatica merita ricompensa.
Omnis potestas
impatiens consortis erit.
Mandar não quer par.
Love and lordship like no fellowship.
Amour et seigneurerie ne vont pas de compagnie.
Du sinjoroj en unu bieno, du mastrinoj ĉe unu
kameno, neniam vivas sen reciproka malbeno.
Omnium malorum
origo otium.
A ociosidade é a mãe de todos os vícios.
Idleness
is the root of all evil.
L'oisivité est la mère de tous les vices.
Senlaboreco estas patrino de
ĉiuj malvirtoj.
Omnium rerum
copia difluere.
Nadar na abundância.
To
roll in plenty.
Nager dans l'abondance.
Omnium rerum,
heus, vicissitudo est.
É redondo o mundo; quem não sabe nadar, vai ao fundo.
The
world is a ladder, for some to go up and some down.
Le monde est rond, qui ne sait nager va au
fond.
Este mundo es golfo redondo: quien no sabe nadar vase al hondo.
Il mondo è rotondo e chi non sa nuotare va a fondo.
Sorto donas favoron, sorto donas doloron.
Onus est
honos.
Como me cresceram os favores, logo me recresceram as dores.
Great
honours are great burdens.
Qui sont en grands honneurs, molestés sont de mieux.
Como me crecieron los honores, me crecieron
los dolores.
Chi ha gli onori ne porta i pesi.
Ju pli da honoro, des pli da laboro.
Opera pro
pecunia.
Tal salário, tal trabalho.
As
the pay, so the work.
Selon l'argent, la besogne.
El trabajo según la paga.
Secondo la paga, il lavoro.
Operatio fere
idem est atque oratio.
Trabalhar
é orar.
They that work not, cannot pray.
Qui travaille, prie.
El trabajo es una plegaría.
Il lavorare è un mezzo orare.
Oportet esse ut
vivas, non vivere ut edas.
Come para viver, pois não vives para comer.
Live
not to eat, but eat to live.
Il ne faut manger que pour se garder de mourir.
Se debe comer para vivir, no vivir para
comer.
Si deve mangiar per vivere, non vivere per mangiare.
Optat ephippia
bos piger, optat arare caballus.
Ninguém está contente com sua sorte.
Optima citissime
pereunt.
O que é bom não dura.
O que é bom dura pouco.
All
good things must come to an end.
Il n'est si bonne compagnie qui ne se quitte.
Optimi natatores
saepius submerguntur.
O melhor nadador se afoga.
Good
swimmers at last are drowned.
Bons nageurs sont à la fin noyés.
El mejor nadador se ahoga.
I più destri nuotatori sogliono morire annegati.
Optimum
est pati, quod emendare non possis.
O que não pode al ser, deve-se sofrer.
What
can't be cured, must be endured.
Suporte sans te plaindre ce qui ne peut être changé.
Il faut laisser courir le vent par-dessus
les tuiles.
Súfrase y no se reprenda lo que excusar no se puede.
Sopporta e non biasimare, quel che non puoi cambiare.
Se
devigas neceso, faru kun kareso.
Optimus orandi
magister necessitas.
A necessidade conduz a Deus.
Need
makes virtue.
Dans la nécessité on a recours à Dieu.
La necesidad conduce a Dios.
La necessità conduce a Dio.
Bezono
estas plej forta ordono.
Opus laudat
artificem.
Opus artificem probat.
Pela obra se conhece o obreiro.
The
workman is known by his work.
L'oeuvre l'ouvrier découvre.
À l'oeuvre on connaît l'artisan.
La habilidad del artífice se conoce en su obra.
All’opera si conosce il maestro.
Faro
farinton rekomendas.
Oratio mores
animi sequitur.
Cada cuba cheira o vinho que tem.
There
comes nothing out of the sack, but what is in it.
Il ne saurait sortir d’un sac, que cequi
y est.
Cada cuba huele al vino que tiene.
La botte dà del vino che ha.
Kio
en la kapo, tio sur la lango.
Os rosum rodere
non possum.
A outro cão com esse osso.
Osse caret
lingua, secat os tamen ipsa maligna.
A língua não tem osso, mas quebra ossos.
Tongue
breaks bone, and herself has none.
La langue humaine n'a point d'os et casse poitrine et dos.
El mal pajarillo, la lengua tiene por
cuchillo.
La lingua no ha osso, e sa rompere il dosso.
Lango
estas mola kaj laǔvole
petola.
Ostendite modo
bellum, pacem habebitis.
Não tem seguro o seu estado o rei desarmado.
One
sword keeps another in the sheath.
The stick is the surest peacemaker.
Si tu veux la paix, tiens-toi prêt à la
guerre.
Une
épée fait tenir l'autre en son fourreau.
Otia corpus
alunt; animus quoque pascitur illis.
O repouso repara as forças.
Sleep is better than medicine.
Repos est demi-vie.
Otio qui nescit
uti, plus negotii habet, quam qui negotiosus in
negotio.
Homem lento jamais tem tempo.
Idle
folks have the least leisure.
On a plus de mal à rien faire, qu'à besogner.
Hombre lento jamás tiene tiempo.
Uomo lento non ha mai tempo.
Otium est
pulvinar diaboli.
O homem ocioso torna-se vicioso.
An
idle brain is the devil's shop.
En oiseuse le diable se boute.
Senlaboreco estas patrino de ĉiuj malvirtoj.
Kiu
tro ripozas, baldaŭ almozas.
Ovem lupo
commisisti.
Não dês ovelhas a guardar ao lobo.
To
give a wolf the wether to keep.
Donner la brebis à garder au loup.
Dar a guardar las ovejas al lobo.
Dare le pecore in guardia al lupo.
Ovium nullus
usus, si pastor absit.
Fazenda, teu dono te veja.
Qui
est loin de son bien est près de son dommage.
The foot of the owner is the best manure for his land.
Ovum dat nulli,
nisi sit retributio pulli.
Dar um ovo para ter um boi.
Donner
un pois pour avoir une fève.
He who gives a duck, expects a goose.
Doni ovon por ricevi bovon.
Bovo prenita, koko donita kaj
– kvita.