| A | B | C | D | E | F | G | H | I | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V |
DICIONÁRIO
DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
1401. Sic volvenda aetas commutat tempora rerum: quod fuit in pretio, fit nullo denique honore. [Lucrécio, De Rerum Natura 5.277]. Assim o tempo em seu curso muda a moda das coisas: o que era altamente estimado, perde totalmente o prestígio.
1402. Sic vos non vobis fertis aratra, boves. [Virgílio]. Assim vós, bois, não puxais o arado para vós. nO bocado não é para quem o faz. VIDE: lHos ego versiculos feci; tulit alter honores.
1403. Sicco vilior lacu. [Propércio, Elegiae 2.14.12]. Mais desprezível que um lago seco. nNão vale um vintém furado.
1404. Sicut acetum corrumpit vas, si diutius ibi fuerit, sic ira corrumpit cor, si in alium diem duraverit. [S.Agostinho]. Do mesmo modo que o vinagre corrói o vaso, se nele permanecer por muito tempo, assim também a ira corrói o coração, se nele permanecer até o dia seguinte.
1405. Sicut acetum dentibus, et fumus oculis, sic piger his qui miserunt eum. [Vulgata, Provérbios 10.26]. Como o vinagre para os dentes e a fumaça para os olhos, assim é o preguiçoso para os que o mandaram.
1406. Sicut amici adulantes pervertunt, sicut inimici litigantes plerumque corrigunt. [S.Agostinho, Confessiones 9.8]. Do mesmo modo que os amigos aduladores nos pervertem, assim geralmente os inimigos contestadores nos corrigem.
1407. Sicut ante. Como era antes.
1408. Sicut aqua profunda, sic consilium in corde viri, sed homo sapiens exhauriet illud. [Vulgata, Provérbios 20.5]. O conselho é no coração do homem como a água profunda, mas o homem sábio daí o tirará.
1409. Sicut aquila provocans ad volandum pullos suos, et super eos volitans. [Vulgata, Deuteronômio 32.11]. Como uma águia provoca seus filhos a voar, e de contínuo voa sobre eles.
1410. Sicut aquila volans ad escam. [Vulgata, Jó 9.26]. Como a águia que voa à sua comida.
1411. Sicut arbitror. Na minha opinião. VIDE: lIudice me. lMe iudice. lMea sententia. lMeo animo. lMeo arbitratu. lMeo iudicio. lQuantum arbitror. lUt arbitror.
1412. Sicut audio, iudico. [Vulgata, João 5.30]. Assim como ouço, julgo.
1413. Sicut aurum ignis, ita etiam amicos tempus iudicat. [Schrevelius 1185]. Como o fogo prova o ouro, assim o tempo prova os amigos.
1414. Sicut avis transmigrans de nido suo, sic vir qui derelinquit locum suum. [Vulgata, Provérbios 27.8]. Como a ave que vagueia longe do seu ninho, assim é o homem que deixou o seu lar.
1415. Sicut canis ad Nilum, bibens et fugiens. [Stevenson 1688]. Como o cão à margem do Nilo, bebendo e fugindo. (=Os cães temiam os crocodilos). VIDE: lCanes currentes bibere in Nilo flumine, a corcodillis ne rapiantur, traditum est. lIlle homo agit quod canis in Aegypto. lQuod canis in Aegypto: bibit et fugit; quando in illis regionibus constat canes raptu crocodilorum exterritos currere et bibere. lTamquam canis e Nilo. lUt canis e Nilo.
1416. Sicut canis qui revertitur ad vomitum suum, sic imprudens qui iterat stultitiam suam. [Vulgata, Provérbios 26.11]. O imprudente que repete a sua loucura é como o cão que torna outra vez ao que tinha vomitado. VIDE: lCanis reversus ad suum vomitum, et sus lota in volutabro luti. lEvomita iterum vorat canis.
1417. Sicut carbones ad prunas, et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas. [Vulgata, Provérbios 26.21]. Assim como os carvões são para as brasas, e a lenha para o fogo, do mesmo modo é o homem iracundo para excitar disputas.
1418. Sicut corpus sine anima non potest vivere, sic anima sine oratione mortua est et graviter olens. [S.João Crisóstomo]. Do mesmo modo que o corpo sem alma não pode viver, também a alma sem oração está morta e cheirando muito mal.
1419. Sicut dies iuventutis tuae, ita et senectus tua. [Vulgata, Deuteronômio 23.25]. Os dias da tua velhice sejam como os da tua mocidade.
1420. Sicut divitiae sunt impedimenta improbis, ita probis sunt adiumenta virtutis. [S.Ambrósio / Rezende 6239]. Do mesmo modo que são empecilho para os maus, as riquezas são auxílio da virtude para os bons.
1421. Sicut Domino placuit, ita factum est. [Vulgata, Jó 1.21]. Como agradou ao Senhor, assim aconteceu.
1422. Sicut enim protegit sapientia, sic protegit pecunia. [Vulgata, Eclesiastes 7.13]. Assim como a sabedoria protege, assim protege o dinheiro.
1423. Sicut erat antea. [Vulgata, 1Macabeus 15.3]. Como era antes.
1424. Sicut erat in principio. Foi assim no princípio. VIDE: lSic erat in principio.
1425. Sicut erat in votis. Era assim que estava em nossos desejos.
1426. Sicut est tempus laborandi, tempus manducandi, tempus se recreandi, ita tempus esse debet orandi. Do mesmo modo que há um tempo para trabalhar, um tempo para comer, um tempo para divertir-se, também deve haver um tempo para rezar.
1427. Sicut ex matris utero nudus. [Schottus, Adagia 643]. Estou nu como saí do útero de minha mãe. nPobre como rato de igreja. VIDE: lNudus tamquam ex matre. lNudus ut ex matre. lNudus ut e matrice. lNudus ut ex vulva. lTam nudus quam natus erat.
1428. Sicut ex nihilo nihil fit, ita nihil in nihilum redigitur. [CDOP 198]. Como nada pode ser feito de nada, assim também nada pode tornar-se em nada.
1429. Sicut feci, ita reddidit mihi Deus. [Vulgata, Juízes 1.7]. E assim como eu fiz, assim Deus me fez.
1430. Sicut fecisti, fiet tibi. Como tu fizeste, assim se fará contigo. nQuem mal faz para si o faz. lSicut fecisti, fiet tibi: retributionem tuam convertet in caput tuum. [Vulgata, Abdias 1.15]. Far-se-á contigo como tu fizeste aos outros; (o Senhor) fará cair sobre a tua cabeça a pena que tens merecido. lSicut fecisti, fiet tibi, retributio tua convertetur in caput tuum. [Nova Vulgata, Abdias 1.15].
1431. Sicut fur in nocte. [Vulgata, 1Tessalonicenses 5.2]. Como costuma vir um ladrão de noite.
1432. Sicut in cognitione cavendus est error, sic in actione cavenda est nequitia. [S.Agostinho / Bernardes, Nova Floresta 5.321]. Do mesmo modo que se deve evitar o engano no conhecer, deve-se evitar a malícia ao obrar.
1433. Sicut in foro contentioso iudex tenetur iudicare secundum allegata et probata, ita in foro conscientiae quilibet tenetur iudicare non ex proprio sensu, sed vel per rationem probabilem vel per auctoritatem sapientum. [Vitoria]. Assim como no foro contencioso o juiz é obrigado a julgar segundo o alegado e provado, assim também no foro da consciência cada um é obrigado a julgar, não pelo próprio sentimento, mas ou pela razão provável ou pela autoridade dos sábios.
1434. Sicut in stagno generantur vermes, sic in otioso malae cogitationes. [Stevenson 1214]. Como na água estagnada criam-se vermes, assim no ocioso criam-se maus pensamentos.
1435. Sicut lucrum ita et damnum inter socios communicatur. [Jur]. Assim como o lucro, também o prejuízo se comunica entre os sócios.
1436. Sicut mater, ita et filia eius. [Vulgata, Ezequiel 16.44]. nTal mãe, tal filha.
1437. Sicut mater unicum amat filium suum. [Vulgata, 2Samuel 1.26]. Como uma mãe ama a seu filho único.
1438. Sicut me Deus adiuvet. [Black 1627]. Que Deus me ajude.
1439. Sicut meus est mos. [Horácio, Sermones 1.9.1]. De acordo com meu costume. VIDE: lUt mihi mos est.
1440. Sicut modo geniti infantes, rationabile, sine dolo lac concupiscite. [Vulgata, 1Pedro 2.2]. Como meninos recém-nascidos, desejai ardentemente o leite puro.
1441. Sicut muta animalia cibo inescantur, sic homines non caperentur, nisi aliquid morderent. [Petrônio, Satiricon 140]. Assim como os animais mudos são atraídos pelo alimento, também os homens não serão apanhados, se não morderem nada.
1442. Sicut natura nil facit per saltum, ita nec lex. [Jur / Black 1627]. Do mesmo modo que a natureza nada faz aos saltos, assim também não faz a lei.
1443. Sicut non martyrem poena, sic ne fortem pugna, sed causa. [Stevenson 799]. Do mesmo modo que não é o suplício que faz o mártir, assim também não é a luta que faz o herói, mas a causa.
1444. Sicut osurus adama, oderis velut amaturus. [Schottus, Adagia 641]. Ama como quem vai odiar, odeia como quem vai amar. VIDE: lAma tamquam osurus, oderis tamquam amaturus. lAmare oportet tamquam osuros, et odisse tamquam amaturos. lAmicum ita habeas posse ut fieri hunc inimicum scias. lEt ama tamquam inimicus futurus, et odi tamquam amaturus. lEx inimico cogita posse fieri amicum. lIta amare oportere, ut si aliquando esset osurus. lIta amicum habeas, posse ut facile fieri hunc inimicum putes.
1445. Sicut oves in medio luporum. [Vulgata, Mateus 10.16]. Como ovelhas no meio de lobos.
1446. Sicut ovis ad occisionem ducetur. [Vulgata, Isaías 53.7]. Será levado como uma ovelha ao matadouro.
1447. Sicut patres vestri, ita et vos. [Vulgata, Atos 7.51]. Assim como fizeram vossos antepassados, também vós fazeis.
1448. Sicut patribus, sit Deus nobis. [Divisa de Boston, EUA]. Que Deus esteja conosco, como esteve com nossos pais.
1449. Sicut piscis sine aqua caret vita, ita sine monasterio monachus. [S.Atanásio / Stevenson 1619]. Do mesmo modo que o peixe sem água não tem vida, assim é com o monge sem mosteiro.
1450. Sicut populus, sic sacerdos. [Vulgata, Oséias 4.9]. O sacerdote será como o povo. VIDE: lIta populus, sic sacerdos.
1451. Sicut praediximus, et nunc iterum dico. [Vulgata, Gálatas 1.9]. Como já vo-lo dissemos, agora de novo o digo. VIDE: lUt praediximus.
1452. Sicut prior es tempore, ita potior es iure. [Jur]. Como és primeiro no tempo, tens preferência no direito. nQuem chega primeiro é servido primeiro. nQuem antes nasce antes pasce. VIDE: lPotior in tempore, potior in iure. lPraevalet iure, qui praevenit tempore. lPrior in tempore, potior in iure. lPrior in tempore, melior in iure. lPrior tempore, prior iure. lPrior tempore, potior iure. lQui prior est tempore, potior est iure.
1453. Sicut qui apprehendit auribus canem, sic qui transit impatiens et commiscetur rixae alterius. [Vulgata, Provérbios 26.17]. Assim como está em perigo aquele que toma a um cão pelas orelhas, do mesmo modo o que passando se impacienta e se mete numa bulha que é com outrem.
1454. Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii, ita qui tribuit insipienti honorem. [Vulgata, Provérbios 26.8]. Assim como obra o que lança uma pedra no montão de Mercúrio, assim também se porta o que dá honra ao insensato. VIDE: lLapidem mittere ad acervum Mercurii.
1455. Sicut sus amaracinum amat. (Gosto dele) como o porco gosta da manjerona. nAmigo, como a cabra do cutelo. VIDE: lAmaracinum fugitat sus.
1456. Sicut tinea comedit vestimentum, et sicut vermis rodit lignum, ita tristitia nocet cordi. [S.Bernardo]. Assim como a traça come a roupa, e o cupim rói a madeira, assim a tristeza faz mal ao coração. lSicut tinea vestimentum et vermis lignum, sic maeror excruciat cor viri. [S.Agostinho, De Civitate Dei 21.9]. lSicut tinea vestimento et vermis ligno, ita tristitia nocet hominis cordi. [Albertano da Brescia, Liber Consolationis 2].
1457. Sicut umbra dies nostri. [Inscrição em relógio de sol]. Os nossos dias passam como uma sombra. lSicut umbra dies nostri super terram. [Vulgata, Jó 8.9]. Nossos dias sobre a terra passam como uma sombra.
1458. Sicut umbra petrae prominentis in terra deserta. [Vulgata, Isaías 32.2]. Como sombra de pedra sobressaída em terra deserta.
1459. Sicut vita, finis ita. [DAPR 744]. Como é a vida, assim é o fim. nTal vida, tal morte. nQuem mal anda, mal acaba. VIDE: lQualis vita, finis ita. lVitae mors consentanea.
1460. Sicuti medico imputari eventus mortalitatis non debet, ita quod per imperitiam commisit, imputari ei debet. [Ulpiano, Digesta 1.18.6.7]. Assim como não se deve imputar ao médico uma morte eventual, assim se deve imputar-lhe a que praticou por imperícia.
1461. Sidera caelo additis. [Medina 588]. Acrescentais estrelas ao céu. nLevas água ao mar. nLevas ferro a Biscaia. nDais por amor de Deus a quem tem mais que vós. lSidera caelo addis. Acrescentas estrelas ao céu.
1462. Sidera errantia. Estrelas cadentes.
1463. Sidera qui spectat, non negat esse Deum. Quem olha os astros não nega que Deus exista.
1464. Sidera terra ut distant et flamma mari, sic utile recto. [Lucano, Bellum Civile 8.487]. Assim como os astros distam da terra e a chama é diferente do mar, assim difere o vantajoso do justo.
1465. Signa autem temporum non potestis scire. [Vulgata, Mateus 16.4]. Não podeis conhecer os sinais dos tempos.
1466. Signa zodiaci sunt Aries, Taurus, Gemini, Cancer, Leo, Virgo, Libraque, Scorpius (Scorpio; Nepa), Arcitenens (Sagittarius), Caper (Capricornus), Amphora (Aquarius), Pisces. Os signos do zodíaco são Áries, Touro, Gêmeos, Câncer, Leão, Virgem, Libra, Escorpião, Sagitário, Capricórnio, Aquário e Peixes.
1467. Signo pugnae dato ferocissimo militi paulum genua tremuerunt. [Sêneca, De Ira 2.3.3]. Dado o sinal de ataque, tremeram um pouco os joelhos do ferocíssimo soldado.
1468. Signum crucis. O sinal da cruz.
1469. Signum salutis. O símbolo da salvação.
1470. Signum scientis est posse docere. O que caracteriza quem sabe é poder ensinar.
1471. Sile et cetera tacitis permitte fatis. [Valério Máximo, Facta et Dicta Memorabilia 1.7.8]. Cala-te e entrega tudo o mais ao mudo destino.
1472. Sile et philosophus esto. Cala-te e sê um filósofo. nNéscio calado por sábio é contado. VIDE: lDum tacet insipiens, sapiens tantisper habetur. lEst tacens qui invenitur sapiens. lIntellegis me esse philosophum? Intellexeram, si tacuisses. lQuando tacet stolidus, prudenti corde putatur. lSapiens est, qui tacere novit. lSi tacuisses, philosophus mansisses. lStultitiam dissimulare non potes, nisi taciturnitate. lStultus quoque si tacuerit, sapiens reputabitur. lStultus tacebit: pro sapiente habebitur. lTaciturnitas stulto homini pro sapientia. lTunc sapient stolidi, cum fuerint taciti.
1473. Sileat a facie eius omnis terra. [Vulgata, Habacuc 2.20]. Cale-se toda a terra diante Dele. VIDE: lSilete a facie Domini Dei.
1474. Silent arrectisque auribus astant. [Virgílio, Eneida 1.152]. Ele se calam e ficam com os ouvidos atentos.
1475. Silent enim leges inter arma. [Cícero, Pro Milone 4.11]. Entre as armas calam-se as leis. nSe as armas falam, as leis se calam. nOnde força há, direito se perde. nQuando se afia o aço, guarda-se o tinteiro. lSilent leges inter arma. VIDE: lInter arma silent leges. lLeges bello siluere coactae. lLeges bello coactae silent. lLeges silent inter arma.
1476. Silentii tutum praemium. [Erasmo, Adagia 3.5.3]. A recompensa do silêncio é garantida. nQuem cala vence. VIDE: lTutum silentii praemium.
1477. Silentio et tenebris animus alitur. A mente se alimenta de silêncio e escuridão.
1478. Silentio stultitiam tegere est pars aliqua sapientiae. Esconder a ignorância por meio do silêncio é um pouco de sabedoria.
1479. Silentium est signum sapientiae, et loquacitas est signum stultitiae. [Petrus Alphonsus, Disciplina Clericalis, De Silentio]. O silêncio é sinal de sabedoria, e a loquacidade é sinal de falta de juízo.
1480. Silentium fatentis est. [Grynaeus 501]. O silêncio é próprio de quem confessa. nQuem cala confessa. VIDE: lIpsum silentium tuum fatentis est. lSilentium videtur confessio. lTaciturnitas confessionem imitatur.
1481. Silentium mulieri praestat ornatum. Para a mulher, o silêncio vale mais que um ornamento.
1482. Silentium non est consensus, nisi lex loqui iubeat. [Jur]. O silêncio só é concordância, se a lei manda falar.
1483. Silentium omnia bona continet, mala omnia loquacitas. [DAPR 335]. O silêncio contém tudo de bom, a tagarelice, tudo de mau. nQuem fala semeia, quem escuta colhe.
1484. Silentium sapientibus responsi loco est. [Eurípides / Walther 29623f / Tosi 17]. Para os sábios o silêncio é como uma resposta. nSilêncio também é resposta. VIDE: lAliquando pro facundia silentium est. lNon minus interdum oratorium esse tacere quam dicere.
1485. Silentium sermonis magister est. [Walther 29623g / Tosi 22]. O silêncio é o mestre do discurso.
1486. Silentium, stultorum virtus. [Bacon, Advancement of Learning 6.3]. O silêncio é a virtude dos néscios.
1487. Silentium videtur confessio. [Sêneca Retórico, Controversiae 10.2.6]. O silêncio é interpretado como confissão. nQuem cala confessa. VIDE: lIpsum silentium tuum fatentis est. lSilentium fatentis est. lTaciturnitas confessionem imitatur.
1488. Silete a facie Domini Dei. [Vulgata, Sofonias 1.7]. Estai em silêncio diante da face do Senhor Deus. VIDE: lSileat a facie eius omnis terra.
1489. Silvam lignum ferre. Levar lenha para a floresta. nLevar ferro a Biscaia. nLevar água ao mar. VIDE: lIn silvam non ligna feras. lIn silvam ne ligna feras, nec in mare aquam. lIn silvam ligna ferre. lLigna in silvam fers.
1490. Silvis aspera, blanda domi. [Marcial, Epigrammata 11.69.2]. Intratável na floresta, gentil em casa.
1491. Simia etiam suos catulos lambit. [Pereira 120]. Também a macaca lambe seus filhotes. nQuem ama o feio, bonito lhe parece. lSimia etiam suos catulos amat. Também a macaca ama seus filhotes.
1492. Simia est simia, etiamsi purpura vestiatur. [Erasmo, Moriae Encomium 17]. Macaca é macaca, mesmo que se vista de púrpura. nAinda que vistas a mona de seda, mona se queda. nMacaco vestido é sempre macaco. nQuem foi sempre é. lSimia est simia, etsi aurea gestet insignia.[Dumaine 243]. Macaco é macaco, mesmo que use jóias de ouro. lSimia in purpura. [Schottus, Adagia 515]. É um macaco vestido de púrpura. VIDE: lSimia semper simia, etsi aurea gestet insignia. lSimia semper est simia. lSimia simia est, etiam si aurea gestet insignia. lSimia simia est, etiam si aurea gestet ornamenta. lSimia simia est, licet aurea insignia habeat.
1493. Simia in pelle leonis. [Grynaeus 37]. Um macaco em pele de leão.
1494. Simia quam similis, turpissima bestia, nobis! [Ênio, Saturae / Cícero, De Natura Deorum 1.97]. O macaco, como esse horroroso animal é parecido conosco!
1495. Simia, quanto plus ascendit, plus apparent posteriora eius. nQuanto mais alto o macaco sobe, mais mostra o rabo.
1496. Simia simia est, etiam si aurea gestet insignia. [Erasmo, Adagia 1.7.11]. Macaco é macaco, mesmo que use enfeites de ouro. . nAinda que vistas a mona de seda, mona se queda. nMacaco vestido é sempre macaco. nQuem foi sempre é. lSimia semper simia, etiam si aurea gestet insignia. Macaco é sempre macaco, mesmo que use enfeites de ouro. lSimia semper est simia. [FD 3 / Rezende 6288]. lSimia simia est, licet aurea insignia habeat. [Apostólio, Paroimiai 16.17]. lSimia simia est, etiam si aurea gestet ornamenta. [Pereira 104]. VIDE: lSimia est simia, etiam si purpura vestiatur. lSimia est simia, etsi aurea gestet insignia. lSimia in purpura.
1497. Simiarum pulcherrima deformis est. [Erasmo, Adagia 2.5.54]. A mais bela das macacas é feia. VIDE: lDeformis simiarum erit pulcherrima.
1498. Simile gaudet simili. [Erasmo, Adagia 1.2.21]. O semelhante gosta do semelhante. nCada qual com seu igual. nEu como tu, tu como eu, um ao outro o diabo nos prendeu. VIDE: lSimiles similibus gaudent. lSimilibus enim similia gaudent. lSimilis simili gaudet.
1499. Simile producit sibi simile. O igual produz um igual a si. nDe boa semente, bom fruto. nCobra não gera passarinho. lSimile generat sibi simile. VIDE: lEx carne caro.
1500. Simile simili amicum. Sempre o semelhante é agradável ao semelhante. nCada um procura o seu semelhante. nPássaros das mesmas penas pousam juntos. lSimile simili iungi. [Schottus, Adagia 39]. Cada um se liga ao seu semelhante. VIDE: lSemper similem ducit Deus ad similem. lSemper simili simile est amicum.
1501. Simile simili appropinquare oportet. [Apostólio, Paroimiai 14.46]. O semelhante precisa juntar-se ao semelhante. VIDE: lSimilis simili semper haeret. lSimilis cum similibus.
1502. Similes aliorum respice casus, mitius feres. [Ovídio, Metamorphoses 15.494]. Olha as desgraças semelhantes dos outros; sofrerás com mais paciência. nMal alheio dá consolo.
1503. Similes parentibus suis filii plerumque creduntur. [Quintiliano, Institutio Oratoria 5.10]. Geralmente se pensa que os filhos se parecem com os pais.
1504. Similes similibus gaudent. Os semelhantes gostam do semelhantes. nCada qual folga com seu igual. nEu como tu, tu como eu, um ao outro o diabo nos prendeu. lSimilia similibus. [Freire 139]. VIDE: lSimile gaudet simili. lSimilibus enim similia gaudent. lSimilis simili gaudet.
1505. Similia similibus curantur. [Divisa da homeopatia / Hahnemann]. Os semelhantes são curados pelos semelhantes. lSimilia similibus curentur. Curem-se os semelhantes com os semelhantes.
1506. Similia similibus percipiunt. Os semelhantes se compreendem. VIDE: lBalbus balbum rectius intellegit. lBalbus balbum intellegit. lBalbus melius balbi verba cognoscit. lBalbum melius balbi verba cognoscere.
1507. Similibus enim similia gaudent. [DAPR 386]. Os semelhantes gostam dos semelhantes. nCada qual com seu igual. nEu como tu, tu como eu, um ao outro o diabo nos prendeu. lSimilis simili gaudet. [F 2.2 / Rezende 6292]. VIDE: lSimile gaudet simile. lSimiles similibus gaudent.
1508. Similis simili semper haeret. O semelhante sempre se junta com o semelhante. nUm gambá cheira outro. nLé com lé, cré com cré. Similis simili cohaeret, dissimilis dissimilem refugit. [S.Agostinho, Sermones 15]. O semelhante junta-se ao semelhante; o diferente evita o diferente. lSimilis cum similibus. []VIDE: lSimile simili appropinquare oportet.
1509. Similitudo causa est dilectionis. A semelhança é causa do amor. nCada qual ama seu semelhante. nCada qual com seu igual. lSimilitudo mater amoris. A semelhança é a mãe do amor.
1510. Similitudo mater benevolentiae. [Grynaeus 651]. A semelhança é a mãe da benevolência.
1511. Simona novi ego, Simon me mutuo. [Schottus, Adagia 609]. Eu conheço Simão, e Simão me conhece. nQuem te conhece, te compre. VIDE: lNovi Simon, et Simon novit me.
1512. Simonidis cantilena. [Erasmo, Adagia 2.9.12]. Um poema de Simônides. (=Diz-se do poema feito por encomenda e mediante pagamento. Simônides, poeta lírico, vendia os poemas que compunha).
1513. Simplex commendatio non obligat. [Jur / Broom 617]. Mera recomendação (de uma mercadoria) não cria obrigação. VIDE: lQuod venditor ut commendet dicit, sic habendum quasi neque dictum neque promissum est.
1514. Simplex dictum. Uma mera asserção. Uma asserção sem comprovação.
1515. Simplex munditiis. Elegante na simplicidade.
1516. Simplex nobilitas, perfida tela cave! [Ovídio, Fasti 2.226]. Ó corações nobres e simples, cuidado com as armas traiçoeiras!
1517. Simplex ratio veritatis. [Cícero, De Oratore 1.53.229]. É simples a lógica da verdade.
1518. Simplex sigillum veri. [Stevenson 2385; Tosi 302]. É simples a marca da verdade. nA verdade dispensa enfeites.
1519. Simplex veritas. A pura verdade.
1520. Simpliciora decent militares. [Quintiliano, Institutio Oratoria 11.1]. Aos militares convêm coisas mais simples.
1521. Simplicitas ac liberalitas, ni adsit modus, in exitium vertuntur. [Tácito, Historiae 3.86]. A credulidade e a liberalidade, se não houver limite, se transformam em ruína.
1522. Simplicitas est legibus amica; et nimia subtilitas in iure reprobatur. [Jur / Coke / Black 1631]. A simplicidade é amiga das leis, e a sutileza excessiva é reprovada no direito.
1523. Simplicitas rudis ante fuit; nunc aurea Roma est et domiti magnas possidet orbis opes. [Ovídio, Ars Amatoria 3.113]. Outrora havia a simplicidade rude; agora Roma é de ouro e possui as imensas riquezas do mundo que ela dominou.
1524. Simul ac quis misertus est, memoria interiit. [DAPR 640]. Assim que a pessoa foi beneficiada, a lembrança do benefício se desfez. nRogar ao santo até passar o barranco. nPassada a festa, esquece-se o santo. lSimul ac misertum est, occidit gratia. [Schottus, Adagia 353]. lSimul atque miserti, gratia omnis occidit. [Apostólio, Paroimiai 2.98]. VIDE: lSimul et misertum est, et interiit gratia.
1525. Simul astu et dentibus utor. [Rezende 6296]. Uso, ao mesmo tempo, a astúcia e os dentes.
1526. Simul esse et non esse non potest esse. [Rezende 6297]. Ao mesmo tempo ser e não ser, não pode ser.
1527. Simul et da et accipe. [Erasmo, Adagia 2.8.8]. Dá e recebe ao mesmo tempo. nDizem os sinos de Santo Antão que por dar dão. lSimul da et accipe. [Schottus, Adagia 353]. lSimul da, simul accipe. [Apostólio, Paroimiai 3.12]. VIDE: lGratia gratiam parit.
1528. Simul et dictum et factum. [Erasmo, Adagia 2.9.72]. nDito e feito. nAssar e comer. lSimul dictum, simul factum. [Apostólio, Paroimiai 3.11]. VIDE: lConfestim dicto citius res ipsa peracta. lDictum ac factum. lDictum, factum. lMox simul ac dictum est verbum, res ipsa peracta est. lUt dictum et actum est. lVeni, vidi, vici. lVolitum, dictum, factum.
1529. Simul et misertum est, et interiit gratia. [Erasmo, Adagia 3.1.83]. Assim que foi recebido o benefício, a gratidão desapareceu. nRogar ao santo até passar o barranco. nPassada a festa, esquece-se o santo. VIDE: lSimul ac misertum, occidit gratia. lSimul ac quis misertus est, memoria interiit.
1530. Simul et semel. De uma vez por todas. VIDE: lSemel et simul.
1531. Simul et semper. Sempre juntos.
1532. Simul flare sorbereque haud factu facile est. [Plauto, Mostelaria 782]. Ao mesmo tempo soprar e engolir não é fácil de fazer. nCom bochecha cheia d’água, ninguém sopra. nNão se pode fazer a par comer e soprar. nNão se pode fazer a par comer e assobiar. lSimul sorbere et flare difficile. [Erasmo, Adagia 2.2.80]. lSimul sorbere ac flare, difficile. [DAPR 543]. lSimul sorbere ac flare non possum. Não posso engolir e soprar ao mesmo tempo. VIDE: lDifficile est sorbere et simul flare. lFlare simul, sorbere simul, res ardua semper.
1533. Simul ista mundi conditor posuit deus: odium atque regnum. [Sêneca, Phoenissae 655]. O deus criador do mundo fez estas duas coisas ao mesmo tempo: o ódio e o poder de mando.
1534. Simulans amicum inimicus inimicissimus. [PSa]. O inimigo que finge ser amigo é o maior dos inimigos. nPior é fingido amigo que declarado inimigo.
1535. Simulata dulcedo virus pessimum tegeret. [S.Jerônimo]. A doçura fingida esconderá um veneno terrível. nMel nos beiços, fel no coração.
1536. Simulata nullius momenti sunt. As coisas simuladas não têm valor algum. VIDE: lActus simulatus nullius est momenti.
1537. Simulata vultu probitas nequitia est duplex. [PSa]. A honestidade fingida é desonestidade dobrada.
1538. Simulatae nuptiae nullius momenti sunt. [Digesta 23.2.30]. Casamento simulado não tem qualquer valor.
1539. Simulatio amicitiae repugnat. [Cícero, De Amicitia 25]. O fingimento repugna à amizade.
1540. Simulatio humilitatis maior est superbia. [S.Agostinho / Bernardes, Nova Floresta 3.305]. A simulação da humildade é soberba verdadeira.
1541. Sin ipse animum perpulit, dum vivit, victor victorum cluet. [Plauto, Trinummus 308]. Mas se ele dominou o próprio coração, será considerado o vencedor dos vencedores, enquanto viver. VIDE: lVictor victorum cluet.
1542. Sincerae vere fidei amici praecipue in adversis rebus cognoscuntur. [Valério Máximo, Facta et Discta Memorabilia 4.7]. É principalmente na adversidade que se conhecem os amigos confiáveis. nO amigo certo se conhece na ocasião incerta. nO amigo fingido conhecê-lo-ás no arruído.
1543. Sincere et constanter. [Divisa]. Com sinceridade e constância.
1544. Sincere, id est, de corde, non ex ore tantum. Com sinceridade, isto é, do coração, não apenas da boca.
1545. Sinceritas laudanda. [F 4.13 / Rezende 6302]. A sinceridade é louvável.
1546. Sincerum est nisi vas quodcumque infundis, acescit. [Horácio, Epistulae 1.2.54]. Se o vaso não está limpo, tudo que nele colocas azeda. VIDE: lPurga vasa: nisi purges, liquor omnis acescit infusus, peremit semina, messis obit.
1547. Sine amicitia vita est nulla. [Cícero, De Amicitia 23.86, adaptado]. Sem amizade a vida não vale nada. nÉ rico quem tem amigos.
1548. Sine amico non potes bene vivere. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 2.8.20]. Sem amigo não se pode viver bem. nNão se pode viver sem amigos. VIDE: lTanti homo est sine amico, quanti corpus absque spiritu est.
1549. Sine amico visceratio, leonis ac lupi vita est. [Epicuro / Sêneca, Epistulae 19.10]. Não ter um amigo com quem dividir os alimentos é levar uma vida de leão ou de lobo.
1550. Sine amore iocisque nil est iucundum. [Horácio, Epistulae 1.6.65]. Sem amor e divertimentos não há alegria.
1551. Sine animo revertendi. [Jur / Black 1632]. Sem intenção de voltar.
1552. Sine anno. Sem indicação do ano. (=Nas bibliografias usa-se a abreviatura sa).
1553. Sine auctore non erit reus. [Pereira 118]. Sem autor não haverá réu. nQuando um não quer, dois não brigam.
1554. Sine Baccho et sine Cerere friget Venus. [DAPR 746]. Sem vinho e sem pão, o amor esfria. nSem vinho e sem pão, o amor é vão. nSem Ceres e Baco o amor é fraco. nSem comer e sem beber não há prazer. VIDE: lAbsente vino, nulla tunc adest Venus. lAbsente vino pariter exsulat Venus. lSine Cerere et Baccho friget Venus. lSine Cerere et Libero friget Venus.
1555. Sine canibus et retibus. [Erasmo, Adagia 4.8.78]. Sem cães nem redes. (=Com os próprios recursos). VIDE: lAbsque canibus et retibus.
1556. Sine capite fabula. [Erasmo, Adagia 1.1.14]. Uma história sem cabeça. nNão tem pés nem cabeça. lSine capite sermo.
1557. Sine causa, nihil fit in terra. [Vulgata, Jó 5.6]. Nada se faz na terra sem causa.
1558. Sine causae cognitione. Sem conhecimento de causa.
1559. Sine Cerere et Libero friget Venus. [Terêncio, Eunuchus 732]. Sem pão e vinho, o amor esfria. nSem vinho e sem pão, o amor é vão. nSem Ceres e Baco o amor é fraco. nSem comer e sem beber não há prazer. lSine Cerere et Baccho friget Venus. [Erasmo, Adagia 2.3.97]. VIDE: lAbsente vino, nulla tunc adest Venus. lAbsente vino pariter exsulat Venus. lSine Baccho et sine Cerere friget Venus.
1560. Sine certamine non potes venire ad coronam. Sem luta não se pode conquistar a coroa. nSem trabalho, só a pobreza. VIDE: lSine labore non tenditur ad requiem, nec sine pugna pervenitur ad victoriam.
1561. Sine consilio nihil facias, et post factum non paenitebis. [Vulgata, Eclesiástico 32.24]. Não faças nada sem refletir e depois de feito não te arrependerás. VIDE: lOmnia fac cum consilio, et post factum non paenitebis.
1562. Sine controversia. Sem contestação.
1563. Sine cortice nabis. [Erasmo, Adagia 1.8.42]. Nadarás sem bóia. (=Não contarás com nenhum auxílio). nVoar com as próprias asas. VIDE: lNabis sine cortice.
1564. Sine crimine. Sem reproche.
1565. Sine cruce, sine luce. Sem a cruz, sem a luz.
1566. Sine culpa, nisi subsit causa, non est aliquis puniendus. [Jur]. Ninguém pode ser punido se não houver causa.
1567. Sine cura. Sem preocupação. (=Sinecura. Emprego rendoso que não obriga a trabalho algum).
1568. Sine debita licentia. [Jur]. Sem a devida licença.
1569. Sine die. [Black 1632]. Sem dia determinado.
1570. Sine doctrina vita est quasi imago mortis. [Dionísio Catão, Disticha 3.1]. Sem instrução, a vida é como o retrato da morte.
1571. Sine dolo adulterium non committitur. [Jur]. Não se comete adultério sem dolo.
1572. Sine dolore est vulnus, quod ferendum est cum victoria. [Publílio Siro]. É indolor a ferida que se carrega com a vitória.
1573. Sine dolore non vivitur in amore. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 4.5.33]. Sem sofrimento não se vive no amor. VIDE: lUbi amor, ibi dolor.
1574. Sine dubio. Sem dúvida. VIDE: lAbsque dubio.
1575. Sine effusione sanguinis. Sem derramamento de sangue.
1576. Sine feriis. Sem descanso. Incessantemente. VIDE: lSine ullis feriis.
1577. Sine fictione didici, et sine invidia communico. [Vulgata, Sabedoria 7.13]. Aprendi sem malícia e sem inveja distribuo.
1578. Sine fide impossibile est placere Deo. Sem fé é impossível agradar a Deus. VIDE: lImpossibile sine fide aliquem placere Deo.
1579. Sine fine. [Grynaeus 76]. Sem fim.
1580. Sine fuco. Sem disfarce. Lealmente. Sem rebuço.
1581. Sine fuco et fallaciis. Sem qualquer enfeite nem engano.
1582. Sine fumo flamma non ascendit. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 4.49.4]. A chama não sobe sem fumaça. nNão há fogo sem fumo.
1583. Sine gloria vincit qui sine periculo vincit. Quem vence sem perigo, vence sem glória. nVencer sem perigo é triunfar sem glória.
1584. Sine gloria vincitur qui sine periculo vincitur. [Sêneca, De Providentia 3.4, adaptado]. É vencido sem glória quem é vencido sem perigo.
1585. Sine haesitatione. Sem hesitação.
1586. Sine hoste vincor. [Sêneca, Hercules Oetaeus 1170]. Sou vencido sem adversário.
1587. Sine imperio, nec domus ulla, nec civitas, nec gens, nec hominum universum genus stare, nec rerum natura omnis, nec ipse mundus potest. [Cícero, De Legibus 3.1]. Sem governo, não pode existir nenhuma casa, nenhuma cidade, nenhum povo, nem a raça humana em seu conjunto, nem a natureza, nem o próprio mundo.
1588. Sine industria. Sem intenção. Sem esforço.
1589. Sine intermissione memoriam vestri facio semper in orationibus meis. [Vulgata, Romanos 1.9-10]. Incessantemente faço menção de vós sempre em minhas orações.
1590. Sine intermissione orate. [Vulgata, 1Tessalonicenses 5.17]. Orai sem interrupcão.
1591. Sine invidia. Sem maldade.
1592. Sine ira ac studio. [Tácito, Annales 1.1.3]. Sem ira nem paixão. lSine ira et studio.
1593. Sine ira et disceptatione. Sem ódio nem disputa.
1594. Sine iusta causa. [Jur]. Sem causa justa.
1595. Sine iustitia nulla libertas. Sem justiça não há liberdade.
1596. Sine labore non erit panis in ore. Sem trabalho não haverá pão na boca. nSem trabalho, só a pobreza. nQuem não trabalha não come. nO trabalho dá o que a sorte nega. VIDE: lNihil venit sine cura, nisi paupertas. lNihil venit sine industria, nisi paupertas.
1597. Sine labore non tenditur ad requiem, nec sine pugna pervenitur ad victoriam. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 3.19.4]. Sem trabalho não se caminha para o descanso, nem sem luta se chega à vitória. VIDE: lSine certamine non potes venire ad coronam.
1598. Sine loco. Sem indicação de lugar. (=Nas bibliografias usa-se a abreviatura sl).
1599. Sine lumine pereo. [Inscrição em relógio de sol]. Sem a luz do sol, morro. VIDE: lSine sole sileo.
1600. Sine magistro vitia discuntur. nVícios aprendem-se sem professor. VIDE: lEtiam sine magistro vitia discuntur. lVitia sine praeceptore discuntur.