| A | B | C | D | E | F | G | H | I | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V |
DICIONÁRIO
DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
601. Rosas mihi locutus es. [Apostólio, Paroimiai 17.19]. Falaste-me rosas. (=Disseste-me coisas agradáveis). nFalas bocados de ouro. lRosas mihi dixisti. [Schottus, Adagia 526]. Disseste-me rosas. lRosas loquitur. [Pereira 104]. Ele diz rosas.
602. Rota fortunae. A roda da fortuna. VIDE: lOrbis fortunae.
603. Rota fortunae pertimescenda est. [Medina 600]. A roda da fortuna deve ser temida. nNinguém diga desta água não beberei. nGuarda da volta do touro. VIDE: lPertimescenda est fortunae rota. lPertimescenda rota fortunae.
604. Rota plaustri male uncta stridet. [Rezende 5952]. A roda da carroça, quando mal untada, chia. nUntar o carro para andar e não chiar. nQuem unta amolenta. VIDE: lDum caret unguento, currus vadit pede lento. lSi non ungitur axis, tardius incoeptum continuatur iter.
605. Rotat omne fatum. [Sêneca, Thyestes 617]. Todo destino muda. nA roda da fortuna anda mais que a do moinho.
606. Rotunda tabula. [VES 6]. Mesa redonda. Mesa-redonda. (=Mesa-redonda. Reunião de pessoas que discutem, em pé de igualdade, determinado assunto).
607. Rubeculas duas saltus non capit. [Schottus, Adagialia Sacra 14]. Um jardim não suporta duas amoreiras. nDois carneiros chifrudos não bebem numa cumbuca. nDois narigudos não se beijam.
608. Rubo neglecto, vitis impeditur. [Pereira 113]. nNão se arrancando a silveira, sofre a videira.
609. Rubor est virtutis color. [Bacon, Advancement of Learning 1.3.2]. O rubor é a cor da virtude. VIDE: lErubuit: salva res est.
610. Ruborem amico excutere, amicum est perdere. [Publílio Siro]. Provocar o rubor de um amigo é perdê-lo.
611. Rudis indigestaque moles. [Ovídio, Metamorphoses 1.7]. Uma massa confusa e sem forma. (=O caos).
612. Rudius ac planius mihi dicito. [Schottus, Adagia 353]. Fala-me direta e claramente. nFala-me português velho e relho. lRudius et planius aliquantum mihi rem narrato.
613. Ruebant victores victique. Caíam mortos vencedores e vencidos.
614. Ruente quivis ligna colligit arbore. [Grynaeus 218]. Quando a árvore está caída, qualquer um colhe a lenha. nDe árvore caída todos fazem lenha. nEm pau caído todo o mundo faz graveto. nÀ árvore caída todos vão buscar lenha. VIDE: lArbore deiecta, ligna quivis colligit. lCadente quercu quilibet ligna colligit. lCadente quercu, quilibet lignatum adest. lDeiecta arbore, quivis ligna colligit. lDeiecta quivis arbore ligna legit. lQuivis ruentis ligna quercus colligit.
615. Rufos esse minus fideles. [DAPR 584]. Os ruivos são menos confiáveis. nRuivo de má pele mete o demo no capelo.
616. Rufum et barbatam a longe saluta. [Busarello 252]. nHomem ruivo e mulher barbada, de longe os saúda.
617. Ruina quae de alto est, semper magna est. A queda que vem do alto é sempre grande. nQuanto mais alto o coqueiro, maior é o tombo.
618. Ruinis imminentibus musculi praemigrant. [Plínio Antigo, Naturalis Historia 8.103]. Quando o barco está para afundar, os ratinhos caem fora.
619. Ruit caelum. Desabou o céu.
620. Ruit hora. nO tempo voa.
621. Rumor est sermo quidam sine ullo certo auctore dispersus. [Quintiliano, Institutio Oratoria 5.3.1, adaptado]. Boato é a conversa espalhada sem qualquer autor identificado.
622. Rumor iste ad aures omnium iam pervenit. Esse boato já chegou aos ouvidos de todos. nJá o sabem cães e gatos.
623. Rumor publicus non omnino frustra est. [Erasmo, Adagia 4.8.34]. Nenhum boato é inteiramente sem motivo. nPerto vai o fumo da chama. nQuando o povo diz, ou é, ou está para ser. VIDE: lFama non temere spargitur. lQuod famam obtinuit non est omnino falsum. lVerum dicere Fama solet. lVulgus opinatur quod postmodum verificatur.
624. Rumor sat est velox, agitatis pervolat alis. [Ovídio, Fasti 6.527]. O boato é bastante rápido, atravessa os ares batendo asas.
625. Rumores fuge. [Dionísio Catão, Disticha 1.12]. Evita os boatos.
626. Rumpetur tensus funiculus. [Apostólio, Paroimiai 3.93]. A corda esticada se romperá. nCorda puxada se quebra. lRumpetur tensus funis. [Schottus, Adagia 369]. VIDE: lFunem abrumpis nimium tendendo. lNe abrumpamus funem, nimium tendendo. lNimium tendendo rumpi funiculus solet. lVide ne abrumpamus, dum nimium tendimus funiculum.
627. Rumpit interdum, interdum moratur proposita hominum fortuna. [Veleio Patérculo, Historia Romana 2.110]. A sorte, às vezes, derruba, às vezes retarda os projetos dos homens.
628. Rumpitur invidia quidam, carissime Iuli, quod me Roma legit. [Marcial, Epigrammata 9.97]. Há um certo indivíduo, meu caro Júlio, que estoura de inveja, porque Roma lê meus poemas.
629. Rure tibi vivas dum aliis vixeris urbe. [DAPR 714]. No campo viverás para ti, enquanto na cidade viverias para os outros.
630. Rursum prorsum. De um lado para o outro. lRursum versum. lRursum vorsum.
631. Rus in urbe. [Marcial, Epigrammata 12.57.21]. O campo na cidade.
632. Rustica gens est optima flens et pessima gaudens. [Gabriel Harvey / Stevenson 433]. O vilão é ótimo chorando e péssimo rindo. nZomba com o tolo em casa, zombará contigo na praça.
633. Rustica natura semper sequitur sua iura. [DAPR 674]. A natureza do vilão sempre segue sua condição. nO lobo muda o pelo, mas não o vezo. nO que o berço dá, só a cova tira.
634. Rustica progenies nescit habere modum. [Pereira 96]. O vilão não conhece limite. nAo vilão dão-lhe o pé e toma a mão.
635. Rustica veritas. [Marcial, Epigrammata 10.72.11]. A rude verdade. nA verdade nua e crua.
636. Rusticanum oratorem ne contempseris. [Erasmo, Adagia 2.6.45]. Não desprezes o orador aldeão. nDebaixo de ruim capa há um bom dizedor. nAs aparências enganam. VIDE: lAgrestem ne contemnas oratorem. lAgrestem ne contemneres rhetorem. lNe rusticanum temne, sodes, rhetorem. lNe tenues fastidiamus. lPhilosophantem rhetorem intellegunt pauci, loquentem rusticum multi. lRusticum ne contempseris rhetorem. lRusticum ne despice oratorem. lRusticum noli rhetorem contemnere.
637. Rusticatio de ligno ostendit fructum illius. [Vulgata, Eclesiástico 27.7]. O cuidado que se tem da árvore se dá a conhecer no fruto.
638. Rusticum beneficare, et laterem lavare idem est. [DAPR 374]. Fazer bem ao vilão e lavar o tijolo é a mesma coisa. nFazer bem a vilão ruim é deitar água em cesto roto. VIDE: lInepta est largitio, quae indignis accidit.
639. Rusticum iuvenem! Praematura severitas non est frugalitas, sed tristitia: quid tu senex facies? [Sêneca Retórico, Controversiae 2.10]. Jovem tolo! A seriedade prematura não é austeridade, mas tristeza: que farás, quando fores velho?
640. Rusticum ne contempseris rhetorem. [Schottus, Adagia 4]. Não desprezes o orador aldeão. nDebaixo de ruim capa há um bom dizedor. nAs aparências enganam. lRusticum noli rhetorem contemnere. [Schottus, Adagia 177]. lRusticum ne despice oratorem. [Albertatius 1212]. VIDE: lAgrestem ne contemnas oratorem. lAgrestem ne contemneres rhetorem. lNe rusticanum temne, sodes, rhetorem. lNe tenues fastidiamus. lPhilosophantem rhetorem intellegunt pauci, loquentem rusticum multi. lRusticanum oratorem ne contempseris.
641. Rusticus est vere qui turpia dicit de muliere. [Rezende 5963]. É verdadeiramente grosseiro quem diz coisas feias a respeito de uma mulher.
642. Rusticus exspectat dum defluat amnis; at ille labitur et labetur in omne volubilis aevum. [Horácio, Epistulae 1.2.42]. O tolo espera que o rio acabe de correr; mas este corre e continuará correndo por toda a eternidade.
643. Rusticus iratus sibi affert incommoda. [Pereira 121]. O vilão irado só atrai a si prejuízos. nIra de vilão, perda de sua casa.
644. Rusticus, quanto plus rogatur, tanto magis inflatur. [DAPR 584]. O homem rude, quanto mais lhe rogam, mais se infla. nAo ruim, quanto mais se lhe rogam, mais se estende. VIDE: lPravo animo qui sunt, deteriores fiunt rogati. lQui malevolo sunt animo, deteriores fiunt rogati.
645. Rutilans rosa sine spina. [Rezende 5967]. É uma rosa vermelha sem espinho.