| A | B | C | D | E | F | G | H | I | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V |
DICIONÁRIO
DE EXPRESSÕES E FRASES LATINAS
Compilado por HENERIK KOCHER
201. Factum, ubi opus est, verba non sufficiunt. [Rezende 1913]. Quando é necessário ação, palavras não bastam.
202. Factum verum et stultus agnovit. [Homero, Ilíada 17.32]. Até o tolo reconhece o que aconteceu. nDepois do fato todo mundo é sábio. VIDE: lFactum autem stultus cognovit. lFactum novit et excors. lFactum stultus cognovit. lFactum stultus cognoscit. lMalo accepto stultus sapit. lRe gesta sapit amens. lRem factam etiam stultus intellegit. lRem peractam stultus intellexit. lStultus accepto malo sapit. lStultus cum est perpessus, tum demum sapit. lStultus factum cognoscit. lStultus post facto peritus.
203. Factus est homo in animam viventem. [Vulgata, Gênesis 2.7]. E foi feito o homem em alma vivente.
204. Factus sum infirmis infirmus, ut infirmos lucrifacerem. [Vulgata, 1Coríntios 9.22]. Fiz-me fraco para os fracos, para ganhar os fracos. VIDE: lAd aegrotos aegrotus veni. lAd imbecillos debilis me contuli. lAd imbecillos imbecillus advenis. lIn debiles debilis incidit.
205. Factus sum Iudaeis tamquam Iudaeus, ut Iudaeos lucrarer. [Vulgata, 1Coríntios 9.20]. E me fiz para os judeus como judeu, para ganhar os judeus.
206. Factus sum mihimetipsi gravis. [Vulgata, Jó 7.20]. Eu me tornei pesado para mim mesmo.
207. Facultas agendi. [Jur]. A faculdade de agir. (=Direito subjetivo).
208. Facultas docendi. A habilitação para ensinar.
209. Faecem bibat, qui vinum bibit. [Erasmo, Adagia 1.6.73]. Beba a borra quem bebeu o vinho. nComa o mau bocado quem comeu o bom. nQuem comeu a carne roa os ossos. nQuem comeu as maduras chuche as duras. nQuem comeu a papa reze o pater-noster.
210. Faeces populi. A populaça. A ralé. lFaex populi. lFaex urbis.
211. Faenum habet in cornu. [Horácio, Satirae 1.4.34]. Tem feno (amarrado) no chifre. (=Cuidado, que ele é perigoso!). VIDE: Cornu ferit ille, caveto!
212. Faex urbis, lex orbis [S.Jerônimo / Rezende 1915]. A ralé da cidade (faz) as leis do mundo.
213. Falcem in messem alienam mittere nemo debet. [Rezende 1917]. Ninguém deve meter a foice na seara alheia. nNão te metas onde não és chamado. lFalcem in segetem alienam noli mittere. Não metas a foice em seara alheia. lFalcem in messem alienam inicere non licet. [Albertatius 450]. Não é permitido meter a foice na seara alheia.
214. Falces petebam, at hi ligones denegant. [Apostólio, Paroimiai 2.94]. Eu pedi foices, e eles me negam enxadas. nFalo-lhes em alhos, respondem-me com bugalhos. lFalces poscebam, at hi ligones negant. [Schottus, Adagia 24].
215. Falco meis sed talpa tuis erroribus exstas; si capis, ante tuos tolle, deinde meos. [Tosi 1289]. És um falcão com meus erros e uma toupeira com os teus; se és inteligente, primeiro corrige os teus, depois os meus. nMacaco, olha o teu rabo.
216. Fallaces enim sunt rerum species. [Sêneca, De Beneficiis 4.34.1]. São enganadoras as aparências das coisas. nAs aparências enganam.
217. Fallaci nimium ne crede lucernae. [Ovídio, Ars Amatoria 1.245]. Tu não confies muito na lâmpada enganadora. nNem mulher nem teia à luz da candeia.
218. Fallaci timide confide figurae. [Ovídio, Ars Amatoria 2.143]. Não confies na beleza enganadora.
219. Fallacia alia aliam trudit. [Terêncio, Andria 778]. nUma mentira acarreta outra. nPara um bom rato, um bom gato.
220. Fallax gratia, et vana est pulchritudo. [Vulgata, Provérbios 31.30]. A graça é enganadora, e a formosura é vã.
221. Fallax vulgi iudicium. [F 1.14 / Rezende 1919]. É enganosa a opinião do vulgo.
222. Fallendi ars. A arte de enganar.
223. Fallendi vias mille ministrat amor. [Tibulo, Elegiae 3.12.12]. O amor ensina mil modos de enganar.
224. Fallentis semita vitae. [Horácio, Epistulae 1.18.103]. O atalho da vida obscura.
225. Fallere fallentem non est fraus. [Maloux 520]. Enganar o infiel não é crime. nQuem engana o ladrão tem cem dias de perdão.
226. Fallere, flere, nere, statuit Deus in muliere. [Rezende 1920]. Enganar, chorar, tramar, Deus colocou na mulher. nChora a mulher, dói-se a mulher, a mulher enferma quando ela quer.
227. Fallere qui didicit, fallere semper avet. [Gualterius Anglicus, Fabulae Aesopicae 38.12]. Quem aprendeu a enganar, sempre tem prazer em enganar. nQuem uma vez furta, fiel nunca. lFallere qui didicit, fallere semper amat.
228. Fallere qui satagit fallitur arte sua. [Tosi 268]. Quem se empenha em enganar é enganado pelas próprias artimanhas. nMuitas vezes volta-se o feitiço contra o feiticeiro.
229. Fallere tempus. [Lodeiro 424]. Matar o tempo.
230. Falleris! Tu te enganas!
231. Falli nolunt, et fallere volunt. [S.Agostinho, Confessiones 10.23]. Não querem ser enganados, mas querem enganar.
232. Fallit quemque caecus amor sui. [F 4,10 / Rezende 1921]. O cego amor de si mesmo engana a todos. nNão há cego que se veja, nem torto que se enxergue.
233. Fallite fallentes. [Ovídio, Ars Amatoria 1.643]. Enganai os que vos enganam.
234. Fallitur augurio spes bona saepe suo. [Ovídio, Heroides 17.234]. A boa esperança muitas vezes se engana em sua própria promessa.
235. Fallitur interdum qui fallere solet. [Medina 593]. Quem costuma enganar às vezes é enganado. nQuem arma a esparrela às vezes cai nela.
236. Fallitur qui sibi ipsi nimium credit. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 3.18.17]. Engana-se quem confia excessivamente em si mesmo.
237. Fallitur visus. [DAPR 71]. O olhar se engana. nAs aparências enganam. lFallitur visio. [Mota 51].
238. Fallitus, ergo fraudator. [Jur]. Falido, logo fraudador.
239. Fallitus, pessimum genus hominum. [Jur]. Falido, a pior espécie de gente.
240. Fallitus semper dolosus praesumitur, donec contrarium probetur. [Jur]. Sempre se presume doloso o falido, até que se prove o contrário.
241. Fallunt nos oculi, vagique sensus, oppresa ratione, mentiuntur. [Petrônio, Fragmento 29]. Enganam-nos os olhos, e os sentidos imprecisos, quando a razão está subjugada, mentem.
242. Falluntur saepe hominum sensus in iudicando. [Tomás de Kempis, De Imitatione Christi 4.50.31]. Enganam-se muitas vezes os sentidos dos homens, quando julgam.
243. Falsa causa non est causa. [Jur]. A falsa causa não é causa.
244. Falsa causa non nocet. [Jur]. Falsa causa não prejudica.
245. Falsa demonstratio non nocet. [Jur / Black 552]. Uma descrição falsa não acarreta prejuízo.
246. Falsa est fiducia formae. É enganosa a confiança na beleza. nA beleza depressa acaba. lFalsa est ista tuae, mulier, fiducia formae. [Propércio, Elegiae 3.24]. É enganosa, ó mulher, essa confiança em tua beleza.
247. Falsa grammatica non vitiat chartam. [Jur / Broom 534] Gramática ruim não vicia um documento. lFalsa orthografia non vitiat chartam. Ortografia errada não vicia um documento. VIDE: lGrammatica falsa non vitiat chartam. lMala grammatica non vitiat chartam.
248. Falsa laus adulatio est. Elogio falso é adulação.
249. Falsi amici loco consilii adulationem afferunt. Os amigos falsos, em lugar da advertência, trazem a adulação.
250. Falsi amici sereno vitae tempore praesto sunt; simul atque hiemem fortunae viderunt, devolant omnes. Os falsos amigos, no tempo de vida tranqüila, estão presentes; mas assim que vêem o inverno da sorte, debandam todos. VIDE: lIta ut hirundines aestivo tempore praesto sunt, frigore pulsae recedunt, item falsi amici sereno vitae tempore praesto sunt; simul atque hiemem fortunae viderunt, devolant omnes.
251. Falsi testes peiores sunt latronibus. [Jur]. As testemunhas falsas são piores do que ladrões.
252. Falsitas est veritatis dolosa mutatio et in alterius praeiudicio facta. [Jur]. Falsidade é a dolosa mutação da verdade feita em prejuízo de outrem.
253. Falsitas, nemini nociva, non punitur. [Jur]. Não se pune falsidade que não prejudica ninguém.
254. Falsitas nihil aliud est quam veritatis imitatio. [Jur]. A falsidade não é senão a imitação da verdade.
255. Falsum committit, qui verum tacet. [Jur]. Comete falsidade quem cala a verdade.
256. Falsum etiam est verum quod constituit superior. [Publílio Siro]. Até o falso é verdadeiro, quando assim o decide o chefe. nO chefe sempre tem razão.
257. Falsum in uno, falsum in toto. Falso em um ponto, falso no todo. VIDE: lFalsus in uno, falsus in omnibus.
258. Falsum maledictum malevolum mendacium est. [Publílio Siro]. Uma acusação falsa é uma mentira maldosa.
259. Falsum quod est, nihil est. [Jur]. O que é falso nada vale.
260. Falsum testimonium non dices adversus proximum tuum. Não dirás falso testemunho contra teu próximo. VIDE: lNon loqueris contra proximum tuum falsum testimonium.
261. Falsus honor iuvat, et mendax infamia terret quem nisi mendosum et mendacem? [Horácio, Epistulae 1.16.39]. A quem agrada o elogio falso e atemoriza a calúnia senão ao corrupto e ao mentiroso?
262. Falsus in uno, falsus in omnibus. [Jur / Black 752]. Falso em um ponto, falso em todos. nCesteiro que faz um cesto faz um cento. VIDE: lFalsum in uno, falsum in toto.
263. Falsus ore caret honore. [Busarello 102]. Boca mentirosa não tem honra.
264. Falsus testis. Uma testemunha falsa. VIDE: lTestis falsus non erit impunitus.
265. Fama bona impinguat ossa. [Vulgata, Provérbios 15.30]. A boa reputação engorda os ossos.
266. Fama bona lente volat et mala fama repente. [Walther 8818 / Tosi 4]. A boa notícia voa devagar, e a má, depressa. nO bem soa, e o mal voa. nNotícia ruim corre depressa. lFama boni clauda est, fama mali vagatur. [Medina 590]. A notícia do bem claudica, a notícia do mal se espalha. VIDE: lFama non stringitur mora.
267. Fama clamosa. Um escândalo.
268. Fama crescit eundo. [DAPR 743]. O boato cresce à medida que caminha. nQuem conta um conto aumenta um ponto. VIDE: lFama, malum quo non aliud velocius ullum; mobilitate viget viresque acquirit eundo. lFama vires acquirit eundo. lMobilitate viget fama.
269. Fama est iudicium multorum de nobis ac de nostris rebus. A reputação é o julgamento de muitos sobre nós e sobre nossas ações.
270. Fama, fides et oculus non patiuntur ludum. [Black 752]. Reputação, confiança e olhar não suportam gracejos.
271. Fama malum gravius quam res. [Stevenson 1658]. A reputação é um mal que pesa mais que a ação.
272. Fama, malum qua non aliud velocius ullum; mobilitate viget viresque acquirit eundo. [Virgílio, Eneida 4.174]. A fama, de todos os flagelos, é o mais rápido; ela vive de movimento e adquire forças caminhando. VIDE: lFama crescit eundo. lFama vires acquirit eundo. lMobilitate viget fama.
273. Fama necat virum. [DAPR 303]. A reputação mata o homem. nA má chaga sara, e a má fama mata.
274. Fama nihil est celerius. [Lodeiro 427]. Nada é mais veloz que o boato. VIDE: lNullam rem citiorem apud homines esse quam famam.
275. Fama, nomen incerti, locum non habet ubi certum est. [Tertuliano, Apologeticus 7]. Boato, sinônimo de incerteza, não tem lugar onde há certeza.
276. Fama non est iudicii severitas. [Ausônio, Ludus Septem Sapientum, Solon 3]. A reputação não corresponde à severidade de um julgamento.
277. Fama non temere spargitur. [Pereira 103]. O boato não se espalha sem razão. nOnde há fumaça, há fogo. nO povo aumenta, mas não inventa. VIDE: lQuod famam obtinuit non est omnino falsum. lRumor publicus non omnino frustra est. lVerum dicere Fama solet. lVulgus opinatur quod postmodum verificatur.
278. Fama nulla stringitur mora. [Roswitha / Tosi 4]. O boato não se deixa prender por nenhum adiamento. nNotícia ruim corre depressa. VIDE: lFama bona lente volat et mala fama repente. lFama boni clauda est, fama mali vagatur.
279. Fama prodit omnia. [Erasmo, Adagia 5.1.76]. A voz pública revela tudo. nTudo se diz e tudo se sabe. nNão há segredo que tarde ou cedo não seja descoberto.
280. Fama rerum standum est. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 7.6]. Devemos limitar-nos ao que se diz.
281. Fama semper vivat! Que seu bom nome viva para sempre! VIDE: lFama vivat semper!
282. Fama super aetherea nota. [Virgílio, Eneida 1.379]. Sua fama vai aos céus.
283. Fama tamen clara est, et adhuc sine crimine vixi. [Ovídio, Heroides 17.19]. Minha reputação é imaculada, e até este momento vivi sem reproche.
284. Fama vagatur. [Lodeiro 428]. Corre esse boato.
285. Fama vero nulla omnino perit, quam quidem multi populi divulgant: Dea sane quaedam est et ipsa. [Hesíodo, traduzido do grego]. Mas nenhuma fama que é divulgada por muitos do povo, morre: a própria Fama é uma deusa.
286. Fama vires acquirit eundo. O boato adquire forças à medida que caminha. VIDE: lFama crescit eundo. lFama, malum quo non aliud velocius ullum; mobilitate viget viresque acquirit eundo. lMobilitate viget fama.
287. Fama vivat semper! Que sua fama permaneça para sempre! VIDE: lFama semper vivat!
288. Fama vix vero favet, peius merenti melior, et peior bono. [Sêneca, Hippolytus 270]. A fama dificilmente favorece à verdade, é melhor para os maus e pior para os bons.
289. Fama volat. [Virgílio, Eneida 3.121]. A fama voa. nA fama tem asas. lFama volat viresque acquirit eundo. A fama voa e à medida que se movimenta adquire mais forças.
290. Fama volat parvam subito vulgata per urbem. [Virgílio, Eneida 8.554]. O boato corre, espalhado de repente por toda a cidadezinha.
291. Famam curant multi, pauci conscientiam. [PSa]. Muitos cuidam da reputação, poucos da consciência. VIDE: lMulti famam, conscientiam pauci verentur. lPlerique famam, conscientiam pauci verentur.
292. Famam extendere factis, hoc virtutis opus. [Virgílio, Eneida 10.469]. Espalhar a própria fama por meio de feitos, eis uma obra de valor.
293. Famam tueri facile est, exstinctam non facile est restituere. [Plutarco / Rezende 1928]. É fácil conservar a reputação; mas, uma vez perdida, é difícil recuperá-la.
294. Famaque post cineres maior venit. [Ovídio, Ex Ponto 1.16.3]. O maior prestígio vem depois da morte. nDepois do enterro começam os elogios.
295. Fame condiuntur cibi. Os alimentos ficam temperados com a fome. nA fome é o melhor tempero. nA fome é boa mostarda. VIDE: lCibi condimentum esse famem. lCibi condimentum est fames. lCibi condimentum fames. lCondimentum cibi fames est, potionis sitis. lCondit fercla fames. lFames optimum condimentum. lOptimum condimentum fames. lOptimum cibi condimentum esse famem, potionis sitim.
296. Famelico ne occurras. [Pereira 116]. Não contraries o homem esfomeado. nO ventre em jejum não ouve a nenhum. VIDE: lNon interpellandus famelicus.
297. Famem efficere ut crudae etiam fabae saccharum sapiant. [Erasmo]. A fome faz que até as favas cruas tenham gosto de açúcar. nQuem tem fome cardos come. nPara a fome não há pão duro. VIDE: lDulcem rem fabas facit esuries tibi crudas. lDulcescit faba frigida, quando famescit. lFabas indulcat fames. lFames ipsa iniucunda et molesta, tamen iucundum reddit cibum, alioquin maxime asperum et invisum. lOri dulcescit faba frigida, quando famescit.
298. Famem pellere satius, quam purpura indui. [Grynaeus 776]. Expulsar a fome é melhor que vestir púrpura. nMais vale barriga cheia que barbas untadas. VIDE: lVenter fartus ludit, non veste politus.
299. Famem pestilentia sequitur. [Grynaeus 236]. A peste acompanha a fome.
300. Fames ac frigus miserrima mortis genera. [Tito Lívio, Ab Urbe Condita 27.44]. Fome e frio são os mais dolorosos tipos de morte.
301. Fames acuit animantibus ingenium. [FD 13]. A fome aguça a inteligência dos seres vivos. nA necessidade espicaça o engenho. nA necessidade é mãe das invenções. VIDE: lEtiam stultis acuit ingenium fames. lIngeniosa gula est.
302. Fames artium magistra. A fome é a mestra das artes. nNão há melhor mestra do que a necessidade e a pobreza. nA necessidade é mestra. VIDE: lArtificia docuit fames. lArtificia docet fames. lFames magistra. lRes plurimas magister edocet fames.
303. Fames bilem acuit. [Stevenson 1201]. A fome aguça o mau-humor. nHomem em jejum não ouve a nenhum.
304. Fames docet picas nostra verba conari. [Pereira 116]. A fome ensina as pegas a repetir nossas palavras. nO ventre ensina às pegas “beijo as mãos a vossa mercê”.
305. Fames est optimus coquus. [Stevenson 1198]. A fome é o melhor cozinheiro. nA fome é boa cozinheira. VIDE: lEsuriens stomachus fertur coquus optimus esse. lFames optimus est coquus.
306. Fames et mora bilem in nasum conciunt. [Plauto, Amphitruo 954]. A fome e a impaciência lançam a bile no nariz. nFome e esperar fazem rabiar. nBoca não admite fiador.
307. Fames ipsa iniucunda et molesta, tamen iucundum reddit cibum, alioquin maxime asperum et invisum. [Grynaeus 236]. A fome por si mesma é desagradável e molesta, no entanto torna agradável o alimento que de outra forma seria considerado duro e detestável. nÀ fome não há pão duro. nQuem tem fome cardos come. VIDE: lDulcem rem fabas facit esuries tibi crudas. lDulcescit faba frigida, quando famescit. lFabas indulcat fames. lFamem efficere ut crudae etiam fabae saccharum sapiant. lOri dulcescit faba frigida, quando famescit.
308. Fames magistra. [Pereira 95]. A fome é mestra. nA necessidade é mestra. nA necessidade ensina a viver. VIDE: lArtificia docuit fames. lFames artium magistra. lRes plurimas magister edocet fames.
309. Fames omnia reddit dulcia praeter seipsam. A fome adoça tudo, menos a si mesma. VIDE: lFames praeter seipsam edulcat omnia. lPraeter seipsam cetera edulcat fames. lSuavia cuncta, praeter se ipsam, facit fames.
310. Fames optimum condimentum. [Rezende 1934]. nA fome é o melhor tempero. nA fome é boa mostarda. nNão há tempero tão bom como a fome. VIDE: lCibi condimentum esse famem. lCibi condimentum est fames. lCibi condimentum fames. lCondimentum cibi fames est, potionis sitis. lFame condiuntur cibi. lOptimum condimentum fames. lOptimum cibi condimentum esse famem, potionis sitim.
311. Fames optimus est coquus. [DAPR 340]. A fome é o melhor cozinheiro. nA fome é boa cozinheira. VIDE: lFames est optimus coquus.
312. Fames pellit lupum e silvis. [DAPR 341]. nA fome faz o lobo sair do mato. VIDE: lEsuriem silva patiens lupus exit opaca. lLonga fames macros mittit in arva lupos.
313. Fames, pestis et bellum populi sunt pernicies. [Stevenson 2450]. A fome, a peste e a guerra são a perdição de um povo.
314. Fames praeter seipsam edulcat omnia. [Grynaeus 236]. A fome adoça tudo, menos a si mesma. VIDE: lFames omnia reddit dulcia praeter seipsam. lPraeter seipsam cetera edulcat fames. lSuavia cuncta, praeter se ipsam, facit fames.
315. Fames reddet malum panem bonum et tenerum. [Sêneca / Albertano da Brescia, De Amore et Delectatione 11]. A fome tornará bom e macio o mau pão. nÉ melhor fome com pão do que sem pão. VIDE: lMalum panem tibi tenerum et siligineum fames reddet.
316. Familia schola quaedam uberioris humanitatis est. [Vaticano II]. A família é a escola do mais rico humanismo.
317. Familiam cura. [Dionísio Catão, Monosticha 18]. Cuida da família.
318. Familiaris dominus fatuum nutrit servum. [Grynaeus 144]. A intimidade do amo cria o servo impertinente. nCria o mau senhor o mau servidor.
319. Familiaritas cotidiana consuetudine augetur. A intimidade cresce com o trato diário.
320. Familiaritas nimia contemptum parit. Intimidade excessiva gera desprezo. nA familiaridade produz o desprezo. nA familiaridade gera o desdém. nAcaba-se a amizade quando começa a familiaridade. VIDE: lCotidiano convictu auctoritas minuitur. lCotidiano convictu auctoritas imminuitur. lNimia familiaritas contemptum parit. lNimia familiaritas parit contemptum. lParit contemptum nimia familiaritas.
321. Famula nunquam debet fieri domina. [Grynaeus 69]. A criada nunca deve tornar-se senhora.
322. Famulatur dominus, ubi timet, quibus imperat. [Publílio Siro]. Torna-se escravo o senhor que teme aqueles a quem governa.
323. Famulos ebrios ne castigaveris, sin minus ebrius ipse videberis. [Cleóbulo / Rezende 1935]. Não castigarás os servos quando ébrios, senão parecerás também ébrio.
324. Fare, fac. Fala, faze.
325. Fari iubes tacere quae suadet metus. [Sêneca, Oedipus 511]. Obrigas-me a falar o que o medo me aconselha calar.
326. Farinam fugit quicumque molam vitat. [Pereira 120]. Quem evita o moinho foge da farinha. nQuem foge do moinho não tem fubá. nQuem não trabalha não come. nQuem não quer trabalho não quer ganho. VIDE: lDevitat quicumque molam, fugit ille farinam. lMolam qui vitat, farinam vitat. lQui fugit molam, farinam non invenit. lQui fugit molam, fugit farinam. lQui vitat molam, vitat farinam. lQuicumque molam fugit, ille farinam.
327. Fas atque nefas. O bem e o mal. O justo e o injusto. VIDE: lFas et nefas. lFas nefasque.
328. Fas est. É justo. É permitido.
329. Fas est et ab hoste doceri. [Ovídio, Metamorphoses 4.428]. É correto aprender até com o inimigo.
330. Fas est praeteritos semper amare viros. [Propércio, Elegiae 2.13.36]. É justo sempre amar os que se foram.
331. Fas est privata odia publicis utilitatibus remittere. [Tácito, Annales 1.10.13]. É justo renunciar aos ódios privados em favor do bem público.
332. Fas et iura sinunt. [Virgílio, Georgica 1.269]. As leis divinas e humanas o permitem.
333. Fas et nefas. O bem e o mal. O justo e o injusto. lFas nefasque. VIDE: lFas atque nefas.
334. Fas obstat. [Virgílio, Eneida 6.438]. As leis divinas se opõem a isso. lFas prohibet.
335. Fascinatio nugacitatis. [Vulgata, Sabedoria 4.12]. O fascínio das frivolidades.
336. Fasti dies. Dias fastos (=Dias em que se podia ministrar justiça). VIDE: lDies fasti.
337. Fastidientis stomachi est multa degustare. [Sêneca, Epistulae 2.4]. O estômago do desdenhoso prova muita coisa.
338. Fastidium gignit nimium repetita voluptas. O prazer por demais repetido causa tédio.
339. Fastus inest pulchris sequiturque superbia formam. [Ovídio, Fasti 1.419]. A presunção está nas mulheres formosas, e a soberba acompanha sua beleza. nMulher formosa, doida ou presunçosa. VIDE: lSequitur superbia formam.
340. Fata nos ducunt et quantum cuique temporis restat prima nascentium hora disposuit. [Sêneca, De Providentia 5.7]. É o destino que nos guia, e ele determinou na primeira hora dos recém-nascidos quanto tempo de vida resta a cada um.
341. Fata obstant. [Virgílio, Eneida 4.440]. O destino se opõe.
342. Fata quis damnat sua? [Sêneca, Hercules Oetaeus 901]. Quem condena seu próprio destino?
343. Fata regunt homines. [Juvenal, Satirae 9.32]. O destino governa os homens.
344. Fata regunt orbem; certa stant omnia lege. [Manílio, Astronomica 4.12]. Os fados governam o mundo; tudo existe sob uma lei fixa.
345. Fata si miseros iuvant, habes salutem. [Sêneca, Troades 512]. Se o destino favorece os infelizes, estás salvo.
346. Fata si poscunt, dabo. [Sêneca, Troades 353]. Se o destino exigir, cederei.
347. Fata trahunt. [Rezende 1940]. O destino nos arrasta. nO que há de ser azos há de ter. nNinguém foge à própria sorte. lFata volentem ducunt, nolentemque trahunt. O destino conduz os que lhe obedecem e arrasta consigo os que se lhe opõem. VIDE: lDucunt volentem fata, nolentem trahunt.
348. Fata viam invenient. [Virgílio, Eneida 3.395; 10.113]. Os fados encontrarão seu caminho. lFata viam inveniunt. [Mota 154]. A sorte encontra seu caminho. nO que tem de ser tem muita força. nO que tem de ser não precisa empurrar. nQuem nasceu para a forca não morre afogado. nA ovelha que é do lobo, Santo Antônio não a guarda.
349. Fateor saepe peccasse, homo sum. [Petrônio, Satiricon 130]. Confesso ter errado muitas vezes; sou humano.
350. Fateri necesse est exitium quoque terrarum caelique futurum. [Lucrécio, De Rerum Natura 543]. É preciso reconhecer também a futura destruição da terra e do céu.
351. Fatetur facinus is qui iudicium fugit. [Publílio Siro]. Quem foge do julgamento confessa seu crime. lFatetur facinus quisquis iudicium fugit.
352. Fatis agimur, cedite fatis. [Sêneca, Oedipus 982]. Nós somos dirigidos pelo destino; submetei-vos ao destino.
353. Fato prudentia maior. [Virgílio, Georgica 1.416]. A prudência pode mais do que o destino.
354. Fato prudentia minor. [Rezende 1942]. A prudência pode menos do que o destino.
355. Fatuo digitum ne ostendas, ne et manum tibi deglutiat. [Apostólio, Paroimiai 9.31]. Ao insensato não estendas o dedo, para que ele não te engula a mão. nNão dês o dedo ao vilão, porque te tomará a mão. VIDE: lDigitum stulto ne permittas. lSi digitum porrexeris stulto, manum invadet. lSi servo nequam palmus datur, accipit ulnam. lStulto digitum ne ostenderis, ut ne palmam etiam devoret. lStulto ne permittas digitum.
356. Fatuo non erit amicus. [Vulgata, Eclesiástico 20.17]. O néscio não terá amigo.
357. Fatuus fatua loquetur. [Polydorus, Adagia]. O tolo dirá tolices.
358. Fatuus fatuum invenit. [Schrevelius 1171]. Um tolo sempre encontra outro. nUm gambá cheira outro. nUm tolo tem sempre outro mais tolo que o admira.
359. Fatuus in risu exaltat vocem suam. [Vulgata, Eclesiástico 21.23]. O insensato, quando se ri, levanta a sua voz. lFatuus in risu inaltat vocem suam.
360. Fatuus praesumitur qui in proprio nomine errat. [Jur / Black 757].
361. Fatuus quidquid habet in pectore oratione promit. [Erasmo, Moriae Encomium 36]. O insensato revela com as palavras tudo que tem no coração.
362. Fatuus statim indicat iram suam. [Vulgata, Provérbios 12.16]. O fátuo logo mostra a sua ira. VIDE: lStultus statim prodit iram.
363. Fatuus stultitiam prodit. [Grynaeus 426]. O fátuo revela sua tolice.
364. Faveat Deus! Que Deus o conceda!
365. Faveat magno fortuna labori. [Manílio, Astronomica 1.114]. A sorte favorecerá o grande esforço. nQuem trabalha tem alfaia. nQuem trabalha tudo alcança. VIDE: lPar est fortuna laboris. lPar erit fortuna labori.
366. Favet Neptunus eunti. [Divisa da cidade de Nantes, França]. Netuno favorece a quem viaja.
367. Favete linguis! [Horácio, Carmina 3.1.2]. Favorecei com vossas línguas! nGuardai silêncio! VIDE: lOre favete omnes.
368. Favor iudicis. A benevolência do juiz.
369. Favor non respondet meritis. O aplauso não corresponde ao mérito. VIDE: lSuis non respondere favorem speratum meritis.
370. Favores convenit ampliari. [Grynaeus 776]. Convém que os favores sejam ampliados.
371. Favos post fella gustavit. [Tertuliano, De Corona 14 / Tosi 1688]. Depois do fel, provou favos de mel.
372. Fax mentis honestae gloria. [Sílio Itálico, Punica 6.332]. A glória é o estímulo do espírito honrado .
373. Faxis ut libeat quod est necesse. [Ausônio, Septem Sapientum Sententiae, Periander 4]. Trata de gostar do inevitável.
374. Faxit Deus! Que Deus o queira!
375. Faxit Deus ut feliciter parias! [Erasmo, Colloquia, Salutandi Formulae]. Que Deus te dê um bom parto!
376. Faxit Deus ut spes nostra non confundatur! Queira Deus que a nossa esperança não se confunda!
377. Febris ephemera. [Bacon, Advancement of Learning 2.2.8]. Uma febre passageira.
378. Febris nostra avaritia. [S.Ambrósio / Bernardes, Nova Floresta 1.530]. A nossa cobiça é uma febre.
379. Feci quod nolui. Fiz o que não queria. Fiz sem querer.
380. Feci quod potui; faciant meliora potentes. [Rezende 1949]. Fiz o que pude; façam coisas melhores os que puderem.
381. Feci, sed iure feci. Fiz, mas fiz de acordo com a lei.
382. Feci, sed renuente deo. [Marcial, Epigrammata 2.14.14]. Fiz, mas contra a vontade do deus.
383. Fecimus et nos haec iuvenes. [Juvenal, Satirae 8.163]. Também nós fizemos isso quando jovens.
384. Fecisti patriam e multis gentibus unam. De muitos povos construíste uma pátria única. lFecisti patriam diversis gentibus unam; urbem fecisti quod prius orbis erat. [Rutílio Namaciano, De Reditu Suo 1.63]. De diversos povos construíste uma única pátria; transformaste numa cidade o que antes era apenas uma terra.
385. Fecit. Fez. (=Usado em pinturas, seguido do nome do artista).
386. Fecit iter longum, comitem qui liquit ineptum. [Pereira 110]. Percorreu caminho longo quem se livrou do companheiro incômodo. nAntes só que mal acompanhado.
387. Fecitque Deus duo luminaria magna: luminare maius, ut praeesset diei, et luminare minus, ut praeesset nocti. [Vulgata, Gênesis 1.16]. Deus fez dois grandes luzeiros: o luzeiro maior, que presidisse ao dia, e o luzeiro menor, que presidisse à noite.
388. Fecundi calices quem non fecere disertum? [Horácio, Epistulae 1.5.19]. A quem as taças cheias não fizeram eloqüente? nDepois de beber, cada qual dá o seu parecer.
389. Fecundior est culta exiguitas quam magnitudo neglecta. [Paládio, Opus Agriculturae 1.6.8]. Um terreno pequeno bem cultivado produz mais que um grande descuidado.
390. Fecundius nequiora proveniunt. [Minúcio Félix, Octavius 9]. As sementes más germinam com mais força. nErva ruim cresce muito. nErva má sempre vingará.
391. Fecundum in fraudes hominum genus. [Sílio Itálico, Punica 2.498]. A raça humana é fértil em fraudes.
392. Fecundum ingenium. Um talento fecundo.
393. Fel latet in melle, et mel non bibitur sine felle. [Pereira 112]. O fel está escondido no mel, e não se bebe mel sem fel. nNão há gosto sem desgosto. nNão há mel sem fel.
394. Fele rapacior. [Rezende 1951]. Mais ladrão que o gato.
395. Felibus domo absentibus, mures saltant. Quando os gatos estão ausentes da casa, os ratos dançam. nQuando os gatos não estão em casa, os ratos passeiam por cima da mesa. nPatrão fora, dia santo na loja. VIDE: lMures fele absente choreas ducunt. lMus debacchatur, ubi cattus non dominatur. lMus salit in stratum, dum scit abesse cattum.
396. Felicem qui lateat, vivatque obscurus. [Epicuro / Schottus, Adagia 317]. Feliz é quem se esconde e vive obscuro.
397. Felices amabat, miseros tuebatur, desiderabat amissos. [Plínio Moço, Epistulae 9.9.2]. Amava os felizes, protegia os infelizes, sentia saudade dos desaparecidos.
398. Felices essent artes, si de illis soli artifices iudicarent. Seriam mais produtivos os ofícios, se a respeito deles somentes os oficiais se pronunciassem. nCada um fale do que trata.
399. Felices obeunt quorum sine crimine vita est. [Dionísio Catão, Disticha 4.46]. Partem felizes aqueles cujas vidas são imaculadas.
400. Felices quibus fortuna melior tam bonas matres dedit! [Sêneca, Phoenissae 25]. Felizes aqueles a quem a sorte favorável deu tão boas mães!